İçindekiler
Bu yazıda neler bulacaksınız?WordPress Yedekleme Neden Önemlidir?
WordPress yedekleme nasıl yapılır sorusu, web sitesi sahiplerinin yalnızca teknik bir sorun yaşadığında değil, düzenli site yönetimi sırasında da bilmesi gereken konuların başında gelir. Yanlışlıkla silinen bir sayfa, hatalı bir eklenti güncellemesi, sunucu arızası, zararlı yazılım veya kullanıcı hatası nedeniyle web sitenizdeki önemli verileri kaybedebilirsiniz. Düzenli ve doğru şekilde alınmış bir yedek, böyle durumlarda sitenizi yeniden oluşturmak yerine çalışan bir sürüme geri dönmenizi sağlar.
İşletmelerin kullandığı profesyonel web sitesi altyapılarında yedekleme yalnızca dosyaların bir kopyasını bilgisayara indirmekten ibaret değildir. WordPress’in dosyaları ve veritabanı birlikte korunmalı, yedekler güvenli bir konumda saklanmalı ve ihtiyaç duyulduğunda geri yüklenebildiği doğrulanmalıdır.
Bu rehberde WordPress sitenizi eklenti kullanarak, hosting panelinden veya manuel yöntemlerle nasıl yedekleyebileceğinizi; hangi dosyaların ve verilerin korunması gerektiğini, yedekleme sıklığını nasıl belirleyeceğinizi ve sitenizi eski hâline nasıl getirebileceğinizi adım adım anlatacağız.
WordPress Yedeği Neleri İçermelidir?
Eksiksiz bir WordPress yedeği oluşturmak için öncelikle sitenin hangi parçalardan meydana geldiğini bilmeniz gerekir. WordPress siteleri temel olarak sunucudaki dosyalar ve bir veritabanı üzerinden çalışır. Bu iki bölüm farklı yerlerde saklandığı için yalnızca birini yedeklemek, sitenin tamamını korumaz.
1. WordPress dosyaları
Dosyalar, sitenizin sunucuda bulunan fiziksel bileşenleridir. WordPress’in kendisi, tema ve eklentiler, görseller, yüklenen belgeler ve özel kodlar bu grupta yer alır.
Özellikle aşağıdaki klasör ve dosyaların korunması önemlidir:
- wp-content: Temalar, eklentiler, yüklenen görseller ve birçok özel site dosyası bu klasörde bulunur.
- wp-config.php: Veritabanı bağlantı bilgileri ve bazı önemli yapılandırma ayarlarını içerir.
- .htaccess: Apache sunucularında yönlendirme ve bazı erişim kurallarını yönetebilir.
- wp-admin: WordPress yönetim panelinin temel dosyalarını içerir.
- wp-includes: WordPress’in temel işlevlerini sağlayan dosyaları barındırır.
- Özel dosyalar: Kök dizinde veya farklı klasörlerde bulunan özel PHP, CSS, JavaScript ve diğer proje dosyaları.
Özellikle wp-content klasörü, sitenizin tasarımını ve medya içeriklerini geri getirmek açısından önemlidir. Ancak yalnızca bu klasörü yedeklemek de her projede yeterli olmayabilir. WordPress’in temel dosyaları dışında özel dizinler veya farklı uygulamalar kullanıyorsanız bunları da yedekleme kapsamına dahil etmelisiniz.
2. WordPress veritabanı
Veritabanı, sitenizin içerik ve ayar bilgilerinin önemli bir bölümünü saklar. Yazılar, sayfalar, yorumlar, kullanıcı hesapları, menüler, eklenti ayarları ve birçok yapılandırma bilgisi burada bulunur.
Bir WordPress sitesinin dosyalarını indirmeniz, yazılarınızı ve sayfalarınızı otomatik olarak yedeklediğiniz anlamına gelmez. Çünkü bu içeriklerin önemli bölümü MySQL veya MariaDB veritabanında saklanır.
Veritabanında genellikle şu tür bilgiler bulunur:
- Blog yazıları ve sayfa içerikleri
- Kullanıcı hesapları ve yetki bilgileri
- Yorumlar ve içerik ilişkileri
- WordPress genel ayarları
- Menü ve bileşen ayarlarının önemli bölümleri
- Eklenti ve tema yapılandırmaları
- E-ticaret sitelerinde ürün, sipariş ve müşteri kayıtları
Veritabanı yedeği genellikle SQL uzantılı bir dosya olarak dışa aktarılır. Dosya yedeğiyle aynı tarihte alınması, geri yükleme sırasında iki parçanın birbiriyle uyumlu olmasını kolaylaştırır.
Dosya yedeği ile veritabanı yedeği arasındaki fark
Bu iki yedek türünün görevini basit bir örnekle açıklayabiliriz. Web sitenizin görsellerini, temasını ve eklentilerini indirdiğinizi düşünün. Ancak veritabanını yedeklemediyseniz yazılarınız, sayfalarınız ve birçok ayarınız geri gelmeyebilir. Tersine, yalnızca veritabanını saklarsanız görselleriniz, tema dosyalarınız ve eklentileriniz eksik kalabilir.
Bu nedenle tam bir WordPress yedeği, aynı dönemde oluşturulmuş dosya ve veritabanı kopyalarını birlikte içermelidir.
WordPress Yedekleme Yöntemleri Nelerdir?
WordPress sitenizi yedeklemek için birden fazla yöntem kullanabilirsiniz. Hangi yöntemin daha uygun olduğu sitenizin büyüklüğüne, teknik bilginize, hosting panelinize ve yedekleme sıklığı ihtiyacınıza göre değişir.
Genel olarak üç yöntem öne çıkar:
- Yedekleme eklentisi: Yönetim panelinden otomatik veya manuel yedek oluşturmak için kullanılır.
- Hosting paneli: Sunucu üzerindeki dosyaları ve veritabanını hosting araçlarıyla yedeklemenizi sağlar.
- Manuel yedekleme: FTP veya SFTP ile dosyaları, phpMyAdmin gibi araçlarla veritabanını ayrı ayrı indirmenize imkân verir.
Tek bir yönteme bağlı kalmak zorunda değilsiniz. Örneğin günlük otomatik yedekleme eklentisi kullanırken önemli bir güncelleme öncesinde hosting panelinden ayrıca yedek alabilirsiniz.
1. UpdraftPlus ile WordPress Yedekleme Nasıl Yapılır?
WordPress yönetim panelinden yedek almak isteyen kullanıcılar için UpdraftPlus gibi yedekleme eklentileri pratik bir seçenek sunar. Eklenti, dosyaları ve veritabanını ayrı bileşenler olarak yedekleyebilir, zamanlanmış yedekleme oluşturabilir ve desteklediği uzak depolama hizmetlerine kopya gönderebilir.
Bu yöntem özellikle FTP veya veritabanı yönetimi konusunda deneyimi olmayan kullanıcılar için kolaylık sağlar. Ancak eklentinin kurulmuş olması tek başına yeterli değildir; yedekleme ayarlarının doğru yapılandırılması ve işlemin başarılı tamamlandığının kontrol edilmesi gerekir.
Adım 1. UpdraftPlus eklentisini yükleyin
WordPress yönetim panelinize giriş yaptıktan sonra Eklentiler > Yeni Eklenti Ekle bölümünü açın. Arama alanına UpdraftPlus yazarak ilgili eklentiyi bulun.
Şimdi Kur seçeneğine tıklayın ve kurulum tamamlandığında eklentiyi etkinleştirin. Ardından Ayarlar menüsündeki UpdraftPlus Yedeklemeleri bölümüne girin.
Adım 2. Yedekleme ayarlarını yapılandırın
Eklentinin ayarlar bölümünde dosya ve veritabanı yedeklemeleri için ayrı zamanlama seçenekleri bulunur. Buradan yedeklerin hangi aralıklarla alınacağını ve kaç eski kopyanın saklanacağını belirleyebilirsiniz.
Örneğin haftalık dosya yedeği ve günlük veritabanı yedeği, sık değişmeyen bir kurumsal site için başlangıç noktası olabilir. Ancak çok sık içerik eklenen veya sipariş alan bir web sitesinde daha kısa aralıklar gerekebilir.
Ayrıca uzak depolama alanı seçeneğini yapılandırmanız önemlidir. Eklentinin desteklediği hizmetlerden birini seçerek yedeklerin yalnızca hosting hesabında değil, ayrı bir depolama alanında da tutulmasını sağlayabilirsiniz.
Adım 3. İlk yedeği manuel olarak alın
Ayarları tamamladıktan sonra eklentinin ana ekranına dönün ve Şimdi Yedekle düğmesine tıklayın. Açılan pencerede dosyaların ve veritabanının yedeklenmesini sağlayan seçeneklerin işaretli olduğundan emin olun.
Yedekleme işlemini başlattıktan sonra tamamlanmasını bekleyin. Sitenizin büyüklüğüne ve hosting kaynaklarına bağlı olarak işlem birkaç dakika veya daha uzun sürebilir.
İşlem tamamlandığında mevcut yedekler bölümünde yeni bir kayıt görünmelidir. Buradan yedeği bilgisayarınıza indirebilir veya uzak depolama alanına gönderildiğini doğrulayabilirsiniz.
Adım 4. Yedekleme dosyalarını kontrol edin
UpdraftPlus gibi araçlar yedekleri veritabanı, eklentiler, temalar, yüklemeler ve diğer dosyalar şeklinde ayrı arşivler hâlinde oluşturabilir. Tam bir yedek için gerekli bileşenlerin tamamının başarıyla oluşturulduğunu kontrol edin.
Yalnızca veritabanı dosyasının oluşmuş olması, sitenin tamamının yedeklendiği anlamına gelmez. Özellikle görseller ve özel tema dosyalarının bulunduğu arşivlerin de hazır olduğundan emin olun.
UpdraftPlus ile yedek nasıl geri yüklenir?
Daha önce alınmış bir yedeği geri yüklemek için UpdraftPlus Yedeklemeleri ekranındaki mevcut yedekler bölümüne gidin. Kullanmak istediğiniz yedeğin karşısındaki Geri Yükle seçeneğini kullanın.
Geri yükleme ekranında hangi bileşenlerin geri getirileceği seçilebilir. Sitenin tamamını eski hâline döndürmek istiyorsanız gerekli dosya ve veritabanı bileşenlerinin birlikte seçildiğinden emin olun.
İşlem tamamlandıktan sonra ana sayfayı, yönetim panelini ve önemli sayfaları kontrol edin. Geri yükleme sırasında bir bileşen eksik kalmışsa sitenin bazı bölümleri eski hâline dönmeyebilir.
2. cPanel Üzerinden WordPress Yedekleme Nasıl Yapılır?
Hosting hizmetiniz cPanel kullanıyorsa WordPress dosyalarınızı ve veritabanınızı eklenti kurmadan yedekleyebilirsiniz. Bu yöntem, özellikle eklenti kullanmak istemeyen veya sunucu dosyalarına doğrudan erişebilen kullanıcılar için uygundur.
cPanel sürümüne ve hosting firmasının sunduğu özelliklere göre menü adları değişebilir. Bu nedenle aşağıdaki adımları kendi kontrol panelinizdeki seçeneklere göre uygulamalısınız.
Adım 1. cPanel hesabınıza giriş yapın
Hosting firmanızın sağladığı giriş adresi üzerinden cPanel’e bağlanın. Ana ekranda Dosya Yöneticisi ve phpMyAdmin gibi araçları görebilirsiniz.
Adım 2. WordPress dosyalarını arşivleyin
Dosya Yöneticisi bölümünü açın ve WordPress kurulumunun bulunduğu dizine gidin. Çoğu standart kurulumda bu dizin public_html olabilir; ancak siteniz bir alt klasöre kurulmuşsa doğru klasörü bulmanız gerekir.
WordPress dosyalarının bulunduğu klasörü seçerek sıkıştırma seçeneğiyle ZIP veya desteklenen başka bir arşiv oluşturabilirsiniz. Arşivleme tamamlandığında dosyayı bilgisayarınıza indirin.
Burada önemli bir ayrıntı var. Yedek arşivini web üzerinden erişilebilen public_html dizininde bırakmak güvenlik riski oluşturabilir. Dosyayı indirdikten sonra sunucuda tutmanız gerekmiyorsa güvenli şekilde kaldırın veya web erişimine kapalı bir konuma taşıyın.
Adım 3. WordPress veritabanını bulun
Hangi veritabanının kullanıldığından emin değilseniz WordPress kurulum dizinindeki wp-config.php dosyasını inceleyebilirsiniz. Dosyada DB_NAME satırında veritabanı adı, DB_USER satırında ise kullanıcı bilgisi bulunur.
Bu dosyayı düzenlemeniz gerekmez. Yalnızca doğru veritabanını belirlemek için ilgili bilgileri kontrol etmeniz yeterlidir. Veritabanı şifresi gibi bilgileri kimseyle paylaşmayın ve dosyayı herkese açık bir alanda saklamayın.
Adım 4. phpMyAdmin üzerinden veritabanını dışa aktarın
cPanel ana ekranındaki phpMyAdmin aracını açın. Sol taraftaki listeden WordPress sitenizin kullandığı veritabanını seçin.
Üst menüde bulunan Dışa Aktar sekmesine geçin. Standart bir yedekleme için hızlı dışa aktarma ve SQL biçimi çoğu küçük ve orta ölçekli veritabanında yeterli olabilir. Daha büyük veya özel yapılandırmaya sahip veritabanlarında gelişmiş dışa aktarma seçenekleri gerekebilir.
İşlemi başlattığınızda bilgisayarınıza SQL uzantılı bir dosya indirilir. Bu dosya, WordPress içerik ve ayarlarının önemli bölümünü barındırır.
Adım 5. Dosya ve veritabanı yedeklerini birlikte saklayın
İndirdiğiniz dosya arşiviyle SQL dosyasını aynı tarihli bir klasörde bir araya getirin. Örneğin klasör adında sitenin adı ve yedekleme tarihini kullanabilirsiniz. Böylece farklı tarihlerde alınmış dosyalarla veritabanını yanlışlıkla birleştirme ihtimaliniz azalır.
cPanel üzerinden yedek alma işlemi bu şekilde tamamlanır. Ancak hosting hesabınızın kendi otomatik yedekleme sistemi varsa onun kapsamını ve saklama süresini de ayrıca kontrol edin. Hosting firmasının sunduğu yedekleme hizmetinin bütün dosyaları ve veritabanını kapsadığını varsaymayın.
3. FTP ve phpMyAdmin ile Manuel WordPress Yedekleme
Hosting panelinde cPanel yerine DirectAdmin gibi farklı bir kontrol paneli kullanıyor olabilirsiniz. Böyle durumlarda dosyaları FTP veya SFTP üzerinden indirip veritabanını paneldeki veritabanı aracılığıyla dışa aktarabilirsiniz.
Adım 1. FTP veya SFTP bağlantısı kurun
Hosting firmanızın sağladığı sunucu adresi, kullanıcı adı ve bağlantı bilgileriyle FTP istemcisi üzerinden sunucuya bağlanın. Mümkünse şifrelenmiş bağlantı sağlayan SFTP yöntemini tercih edin.
Bağlantı kurulduktan sonra WordPress kurulum dizinini bulun. Bu dizin hosting yapılandırmasına göre public_html, domains veya farklı bir klasör altında yer alabilir.
Adım 2. WordPress dosyalarını bilgisayarınıza indirin
Kurulum dizinindeki dosya ve klasörleri seçerek bilgisayarınıza indirin. Özellikle wp-content, wp-config.php ve özel yapılandırma dosyalarının eksiksiz aktarıldığından emin olun.
Dosya sayısı fazla olan sitelerde aktarım uzun sürebilir. Bağlantı kesilirse eksik kalan dosyaları kontrol etmeden yedekleme işlemini tamamlanmış kabul etmeyin.
Adım 3. Veritabanını dışa aktarın
Hosting panelinizdeki phpMyAdmin aracına girin. WordPress’in kullandığı veritabanını seçin ve Dışa Aktar bölümünden SQL dosyasını indirin.
Veritabanının boyutu büyükse dışa aktarma işlemi sunucu sınırlarına takılabilir. Bu durumda hosting firmasının sunduğu yedekleme aracını veya uygun erişiminiz varsa sunucu tarafındaki veritabanı yedekleme yöntemlerini kullanabilirsiniz.
Adım 4. Yedeklerin bütünlüğünü kontrol edin
İndirdiğiniz klasörün boyutunu, SQL dosyasının oluşup oluşmadığını ve aktarım sırasında hata mesajı alıp almadığınızı kontrol edin. Mümkünse arşivi açarak dosyaların okunabildiğini doğrulayın.
Manuel yedekleme yöntemi daha fazla kontrol sunar; ancak dosya ve veritabanı işlemlerinin ayrı yapılması nedeniyle eksik yedek alma ihtimali de vardır. Bu yüzden her iki bölümün de aynı yedekleme setinde bulunduğundan emin olun.
WordPress Yedekleri Nerede Saklanmalıdır?
Yedek almanın amacı, asıl web sitesinde bir sorun yaşandığında kullanılabilecek güvenli bir kopyaya sahip olmaktır. Bu nedenle yedeği yalnızca sitenin bulunduğu hosting hesabında saklamak yeterli bir koruma sağlamayabilir.
Örneğin sunucu arızası, hosting hesabının kapatılması, hesap erişiminin kaybedilmesi veya güvenlik ihlali yaşanması durumunda hem canlı siteye hem de aynı hesapta duran yedeklere erişemeyebilirsiniz.
Yedekleri şu konumlarda saklamayı değerlendirebilirsiniz:
- Bilgisayar: Yedeklerin çevrimdışı bir kopyasını tutmak için kullanılabilir. Ancak bilgisayar arızası ve disk kaybı riskini hesaba katın.
- Harici disk: Büyük yedek arşivlerini saklamak için uygundur. Diski güvenli bir yerde muhafaza edin.
- Bulut depolama: Desteklenen bir uzak depolama hizmetine otomatik kopya gönderebilirsiniz.
- Farklı sunucu: Yedekleri ana hosting hesabından bağımsız bir sunucuda tutabilirsiniz.
- Hosting yedekleme hizmeti: Hosting firmasının sunduğu otomatik yedekleme sisteminden yararlanabilirsiniz. Ancak kapsamını ve geri yükleme koşullarını öğrenin.
3-2-1 yedekleme yaklaşımı nedir?
Yedekleme planı oluştururken kullanılan yaklaşımlardan biri 3-2-1 kuralıdır. Bu yöntemde verilerin en az üç kopyasının bulunması, iki farklı depolama türü kullanılması ve kopyalardan birinin ana çalışma ortamından ayrı bir yerde saklanması hedeflenir.
Örneğin canlı web siteniz birinci kopya, harici diskte tuttuğunuz yedek ikinci kopya, farklı bir bulut depolama alanındaki yedek ise üçüncü kopya olabilir. Bu yaklaşım tek bir cihaz veya hosting hesabına bağımlı kalmanızı önlemeye yardımcı olur.
WordPress Sitesi Ne Sıklıkla Yedeklenmeli?
Her WordPress sitesi için aynı yedekleme sıklığını önermek doğru değildir. Haftada bir yazı yayımlanan kurumsal bir siteyle gün içinde onlarca sipariş alan bir e-ticaret sitesinin veri kaybı riski aynı değildir.
Yedekleme sıklığını belirlerken sitenizde ne kadar sık değişiklik yapıldığını ve en fazla ne kadar veriyi kaybetmeyi göze alabileceğinizi değerlendirin.
| Site türü | Başlangıç için değerlendirilebilecek sıklık | Önemli nokta |
|---|---|---|
| Kişisel blog | Haftalık dosya, günlük veya değişiklik sonrası veritabanı | Yeni yazılar ve yorumlar korunmalı |
| Kurumsal tanıtım sitesi | Haftalık dosya ve veritabanı | Form ve iletişim kayıtları dikkate alınmalı |
| Aktif içerik sitesi | Günlük veya değişiklik yoğunluğuna göre daha sık | Yeni yazılar, görseller ve yorumlar kaybolmamalı |
| E-ticaret sitesi | Günlükten daha sık aralıklar gerekebilir | Sipariş ve müşteri kayıtları kritik önemdedir |
| Rezervasyon veya üyelik sitesi | Veri değişim sıklığına göre saatlik veya günlük | Rezervasyon, üyelik ve işlem kayıtları korunmalı |
Tablodaki aralıklar kesin bir standart değil, planlama için başlangıç önerileridir. Örneğin günde çok sayıda sipariş alan bir mağazada günlük tek yedek, gün içinde oluşan siparişlerin tamamını korumaya yetmeyebilir.
Yedekleme sıklığını belirlerken RPO ve RTO kavramları
Yedekleme planını daha doğru oluşturmak için iki kavramı bilmek yararlıdır:
- RPO: Bir arıza yaşandığında geriye dönük olarak ne kadar veri kaybetmenin kabul edilebilir olduğunu ifade eder. Örneğin RPO değeri 24 saat olan bir sistemde son yedekten sonra oluşan bir günlük değişiklik kaybolabilir.
- RTO: Bir sorun sonrasında web sitesinin ne kadar sürede yeniden çalışır hâle getirilmesinin hedeflendiğini belirtir.
Bir blog için birkaç saatlik veri kaybı tolere edilebilirken sipariş alan bir mağazada aynı durum ciddi sorunlara yol açabilir. Bu nedenle yedekleme aralığı ve geri yükleme yöntemi, sitenin işlevine göre belirlenmelidir.
WordPress Yedeği Nasıl Geri Yüklenir?
Yedekleme kadar önemli olan bir diğer konu da gerektiğinde bu yedeği kullanabilmektir. Çünkü yedek dosyasının bilgisayarda bulunması, sitenin kesin olarak geri getirilebileceği anlamına gelmez. Dosyalar bozuk, eksik veya kullanılan WordPress sürümüyle uyumsuz olabilir.
Geri yükleme yöntemini seçmeden önce sitenizin mevcut durumunu değerlendirin. Sorun yalnızca bir eklentideyse bütün siteyi eski bir tarihe döndürmek gereksiz veri kaybına yol açabilir. Buna karşılık dosyaların tamamı bozulmuşsa yalnızca veritabanını geri yüklemek yeterli olmayacaktır.
1. Geri yükleme öncesinde mevcut durumun yedeğini alın
Eski yedeği yüklemeden önce mümkünse mevcut sitenin de bir kopyasını alın. Çünkü geri yükleme işlemi mevcut dosya ve veritabanının üzerine yazabilir. İşlem sırasında yanlış yedek seçilirse veya beklenmeyen bir sorun çıkarsa mevcut duruma geri dönmek için bu kopyaya ihtiyaç duyabilirsiniz.
2. Doğru yedekleme tarihini belirleyin
Web sitenizin sorunsuz çalıştığı son tarihi belirlemeye çalışın. Örneğin bir eklenti güncellemesinden sonra site bozulduysa güncellemeden hemen önce alınmış yedek uygun bir seçenek olabilir.
Ancak geri yükleme tarihinden sonra yayımlanan yazılar, alınan siparişler, yeni üyelikler ve form kayıtları kaybolabilir. Bu nedenle yalnızca teknik sorunun başlangıcını değil, korunması gereken yeni verileri de değerlendirin.
3. Dosyaları geri yükleyin
Manuel geri yükleme yapıyorsanız FTP veya hosting dosya yöneticisi üzerinden yedek arşivindeki dosyaları doğru WordPress dizinine aktarın. Mevcut dosyaların üzerine yazma işlemi yapmadan önce doğru klasörde olduğunuzdan emin olun.
Geri yükleme kapsamına göre tema, eklenti ve medya dosyalarını ayrı ayrı da geri getirebilirsiniz. Ancak dosyaların veritabanındaki ayarlarla uyumlu olması gerektiğini unutmayın.
4. Veritabanını içe aktarın
phpMyAdmin üzerinden doğru veritabanını seçerek içe aktarma işlemini gerçekleştirebilirsiniz. Önceki yedekten gelen SQL dosyasının doğru siteye ait olduğundan emin olun.
Mevcut veritabanının üzerine yazmak, geri yükleme tarihinden sonra oluşturulan içerik ve kayıtların kaybolmasına neden olabilir. Bu nedenle işlemden önce mevcut veritabanını ayrıca dışa aktarmak önemlidir.
5. wp-config.php bilgilerini kontrol edin
Geri yükleme yaptığınız ortamda veritabanı adı, kullanıcı adı veya şifresi değişmiş olabilir. Bu durumda wp-config.php dosyasındaki bağlantı bilgilerinin mevcut veritabanıyla eşleşmesi gerekir.
Veritabanı bağlantı bilgilerini yanlış değiştirmek, WordPress’in veritabanına bağlanamamasına neden olabilir. Bu dosyada düzenleme yaparken yalnızca gerekli satırları değiştirin ve orijinal dosyanın bir kopyasını saklayın.
6. Siteyi kontrol ederek geri yüklemeyi tamamlayın
Dosya ve veritabanı geri yüklendikten sonra ana sayfayı, yönetim panelini, yazıları, görselleri ve formları kontrol edin. Kalıcı bağlantılar doğru çalışmıyorsa Ayarlar bölümünden kalıcı bağlantı ayarlarını yeniden kaydetmek gerekebilir.
Önbellek eklentisi ve CDN kullanıyorsanız önbelleği temizleyin. Ardından siteyi farklı tarayıcılardan ve mobil cihazlardan test edin.
Geri Yükleme Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Veri Kaybı Riski
Bir yedeği geri yüklemek, web sitesini seçilen tarihteki durumuna döndürmek anlamına gelir. Bu nedenle geri yükleme tarihinden sonra yapılan değişiklikler, seçilen bileşenlerin üzerine yazılması durumunda kaybolabilir.
Örneğin bir e-ticaret sitesinin üç gün önceki yedeğini geri yüklediğinizi düşünün. Bu üç gün içinde alınan siparişler veritabanında bulunuyorsa eski veritabanını yüklemek yeni siparişleri silebilir. Aynı durum yeni üyeler, rezervasyonlar ve form kayıtları için de geçerlidir.
Bu tür projelerde bütün siteyi eski tarihe döndürmek yerine, mümkünse yalnızca sorunlu dosya veya bileşeni geri yüklemek daha doğru olabilir. Ancak eklenti dosyalarıyla veritabanındaki ayarlar birbiriyle ilişkili olabileceğinden, kısmi geri yüklemenin kapsamı dikkatle belirlenmelidir.
Özellikle sipariş ve müşteri verisi bulunan sitelerde geri yükleme işlemini gerçekleştirmeden önce mevcut veritabanının ayrı bir kopyasını alın. Gerekirse hosting firmanızdan veya teknik destek ekibinden yardım isteyin.
WordPress Yedekleme Eklentisi Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?
WordPress için birçok yedekleme eklentisi bulunur. Ancak yalnızca popüler olduğu için bir eklentiyi seçmek yerine, sitenizin ihtiyaçlarını karşılayıp karşılamadığını değerlendirmelisiniz.
Bir yedekleme eklentisi seçerken şu özellikleri inceleyin:
- Tam yedekleme desteği: Dosyaları ve veritabanını birlikte yedekleyebilmeli.
- Otomatik zamanlama: Belirlediğiniz aralıklarla yedek oluşturabilmeli.
- Uzak depolama: Yedekleri hosting hesabından bağımsız bir konuma gönderebilmeli.
- Geri yükleme özelliği: Oluşturulan yedekleri anlaşılır bir yöntemle geri yükleyebilmeli.
- Yedekleme kayıtları: İşlemin başarılı veya hatalı tamamlandığını gösterebilmeli.
- Uyumluluk: WordPress, PHP ve sunucu yapılandırmanızla uyumlu olmalı.
- Depolama yönetimi: Eski yedekleri belirlediğiniz saklama politikasına göre yönetebilmelidir.
UpdraftPlus
UpdraftPlus, zamanlanmış dosya ve veritabanı yedekleri oluşturabilen, farklı uzak depolama seçeneklerini destekleyen bir eklentidir. Küçük ve orta ölçekli sitelerde otomatik yedekleme düzeni oluşturmak için değerlendirilebilir.
All-in-One WP Migration
All-in-One WP Migration, WordPress sitesini dışa aktarma ve başka bir kurulumda içe aktarma işlemlerinde kullanılabilir. Site taşıma ve tek dosya hâlinde arşiv oluşturma ihtiyacı olan kullanıcılar için pratik olabilir. Ancak dosya boyutu ve bazı gelişmiş özelliklerin kullanılabilirliği eklenti sürümüne veya ek bileşenlere bağlı olabilir.
Duplicator
Duplicator, WordPress sitelerini paketleme, taşıma ve kopyalama süreçlerinde kullanılan araçlardan biridir. Özellikle siteyi başka bir sunucuya taşımak veya ayrı bir test kopyası oluşturmak isteyenler için değerlendirilebilir.
Bu araçların hiçbiri her site için otomatik olarak en iyi seçenek değildir. Eklentinin güncelleme geçmişini, geliştirici desteğini, saklama seçeneklerini ve geri yükleme yöntemini inceleyerek karar verin.
WordPress Yedekleme Sırasında Sık Karşılaşılan Sorunlar
Yedekleme işlemi tamamlanmıyorsa
Yedekleme işlemi sürekli yarıda kalıyorsa hosting kaynakları, PHP zaman aşımı sınırları, disk alanı ve dosya boyutları kontrol edilmelidir. Özellikle büyük medya arşivine sahip sitelerde sunucu kaynakları yetersiz kalabilir.
İlk olarak yedekleme eklentisinin kayıtlarını inceleyin. Hata mesajı hangi aşamada sorun yaşandığını gösterebilir. Gerekirse yedekleme arşivlerini daha küçük parçalara bölmeyi veya hosting firmasından destek almayı değerlendirin.
Yedek dosyası çok büyükse
Yüksek çözünürlüklü görseller, eski yedekler, önbellek dosyaları ve kullanılmayan medya içerikleri arşivin boyutunu artırabilir. Ancak yalnızca yedek boyutunu küçültmek amacıyla önemli dosyaları rastgele hariç tutmayın.
Önce hangi klasörlerin gereksiz veri içerdiğini belirleyin. Önbellek dosyaları gibi yeniden oluşturulabilen içerikler yedekleme kapsamından çıkarılabilir; ancak özel dosyalar ve yüklenen medya içerikleri korunmalıdır.
Veritabanı dışa aktarma işlemi başarısız oluyorsa
phpMyAdmin üzerinden büyük veritabanlarını dışa aktarırken zaman aşımı veya bellek sınırı sorunları yaşanabilir. Bu durumda hosting firmasının yedekleme aracını kullanabilir veya sunucu tarafında uygun komut satırı erişiminiz varsa farklı bir dışa aktarma yöntemi tercih edebilirsiniz.
Yedek geri yüklenemiyorsa
Geri yükleme başarısız olduğunda yedek dosyasının bozuk olup olmadığını, eksik bileşen bulunup bulunmadığını ve sunucu sınırlarını kontrol edin. Eklentiyle alınan yedeklerin aynı eklenti veya uyumlu bir yöntemle geri yüklenmesi gerekebilir.
Yedekleme sırasında oluşturulan kayıt dosyaları, sorunun kaynağını anlamaya yardımcı olabilir. Büyük bir siteyi geri yüklemeye çalışıyorsanız işlemi doğrudan canlı ortamda tekrar tekrar denemek yerine test ortamında incelemek daha güvenlidir.
Geri yükleme sonrasında site açılmıyorsa
Öncelikle veritabanı bağlantı bilgilerini, dosya izinlerini ve PHP hata kayıtlarını kontrol edin. Alan adı veya hosting değişikliği de yaptıysanız site URL’si ve veritabanındaki adres kayıtlarının doğru olup olmadığını inceleyin.
Geri yükleme sonrasında yalnızca ana sayfa açılıyor, iç sayfalar 404 hatası veriyorsa kalıcı bağlantı ayarları veya sunucu yönlendirme kuralları kontrol edilmelidir.
WordPress Yedekleme İçin Uygulanabilir Bir Bakım Planı
Yedekleme işlemini yalnızca bir kez yapıp unutmak yerine düzenli bir bakım planına dönüştürmek gerekir. Böylece yedeklerin ne zaman alındığını, nerede saklandığını ve gerektiğinde nasıl kullanılacağını bilirsiniz.
Örnek bir bakım planı şu şekilde oluşturulabilir:
Günlük kontroller
- Otomatik yedekleme işlemlerinin başarı durumunu kontrol edin.
- Yeni içerik, sipariş veya rezervasyon alan sitelerde veri değişim sıklığını değerlendirin.
- Yedekleme sisteminden gelen hata bildirimlerini inceleyin.
Haftalık kontroller
- Son başarılı dosya ve veritabanı yedeklerinin tarihlerini kontrol edin.
- Uzak depolama alanına kopyaların gönderildiğinden emin olun.
- Eski yedeklerin saklama politikasına uygun şekilde yönetildiğini inceleyin.
Aylık kontroller
- Yedeklerden en az birini test ortamında geri yüklemeyi deneyin.
- Yedek dosyalarının açılabildiğini ve veritabanının okunabildiğini doğrulayın.
- Yedekleme eklentisinin ve hosting sisteminin çalışmasını kontrol edin.
- Gerekli saklama alanının yeterli olup olmadığını değerlendirin.
Önemli değişikliklerden önce
- WordPress çekirdek yazılımını güncellemeden önce tam yedek alın.
- Tema veya önemli eklentileri değiştirmeden önce yedek oluşturun.
- Site tasarımında kapsamlı değişiklik yapmadan önce çalışan sürümü saklayın.
- Hosting değişikliği veya alan adı taşıma işleminden önce dosya ve veritabanını birlikte yedekleyin.
Yedek Almak ile WordPress İçeriğini Dışa Aktarmak Aynı Şey mi?
WordPress yönetim panelindeki Araçlar bölümünde bulunan Dışa Aktar özelliği, yazı ve sayfa gibi içeriklerin XML dosyası olarak dışa aktarılmasını sağlar. Bu özellik içerik taşımak veya belirli içeriklerin bir kopyasını saklamak için yararlı olabilir.
Ancak XML dışa aktarma işlemi, tam site yedeğinin yerine geçmez. Tema dosyaları, eklentiler, sunucu yapılandırmaları ve bütün medya dosyaları bu işlemle eksiksiz şekilde korunmuş olmaz.
Bu nedenle içerik dışa aktarma özelliğini ek bir güvence olarak değerlendirin. Web sitenizi bütünüyle geri getirmek istiyorsanız dosyaları ve veritabanını kapsayan tam bir yedekleme planı oluşturun.
WordPress Yedekleme Hakkında Bilinmesi Gerekenler
WordPress yedekleme, web sitesi yönetiminin en önemli güvenlik ve bakım işlemlerinden biridir. Doğru planlanmış bir yedekleme sistemi, yanlışlıkla yapılan değişikliklerden sunucu arızalarına kadar birçok durumda sitenizi yeniden çalışır hâle getirmenize yardımcı olur.
Eksiksiz bir yedek için dosyalarla veritabanını birlikte korumalı, kopyaları yalnızca aynı hosting hesabında tutmamalı ve sitenizin değişim hızına uygun bir yedekleme sıklığı belirlemelisiniz. Ayrıca yedek dosyalarının gerçekten geri yüklenebildiğini düzenli aralıklarla test etmek gerekir.
Bir web sitesinin güvenilir şekilde yönetilmesi, yalnızca tasarımın düzgün görünmesi veya içeriklerin düzenli yayımlanmasıyla sınırlı değildir. Güncellemeler, güvenlik kontrolleri ve yedekleme işlemleri de bu sürecin ayrılmaz parçalarıdır. Bu adımları düzenli bir bakım planına dahil ettiğinizde olası sorunlara karşı daha hazırlıklı olabilir ve web sitenizin sürekliliğini koruyabilirsiniz.


